جمعی از بزرگ‌ترین بنیان‌گذاران استارتاپ‌های یونیکورن (تک‌شاخ) و سرمایه‌گذاران خطرپذیر در قاره اروپا با انتشار نامه‌ای سرگشاده خطاب به قانون‌گذاران اتحادیه اروپا، خواستار اجرای کامل و بدون تغییر طرح یکپارچه‌سازی شرکتی موسوم به «EU Inc» شدند. آن‌ها هشدار دادند که مخدوش شدن این طرح در جریان مذاکرات سیاسی می‌تواند آینده رقابت‌پذیری فناوری در اروپا را با خطری جدی مواجه سازد.
طرح EU Inc چیست و چرا برای اکوسیستم فناوری اهمیت دارد؟
اروپا همواره به عنوان یکی از بزرگ‌ترین قطب‌های نوآوری و تولید دانش در جهان شناخته می‌شود، اما استارتاپ‌های این قاره هنگام توسعه و مقیاس‌پذیری (Scaling) با چالش‌های ساختاری عظیمی مواجه هستند. اصلی‌ترین مانع در این مسیر، وجود ۲۷ نظام حقوقی، مالیاتی، اداری و کارگری متفاوت در میان کشورهای عضو اتحادیه اروپاست. یک استارتاپ که در آلمان تأسیس می‌شود، برای ورود به بازار فرانسه، اسپانیا یا سوئد باید با فرآیندهای اداری پیچیده، هزینه‌بر و کاملاً متفاوتی دست‌وپنجه نرم کند.
طرح «EU Inc» یا «شرکت اتحادیه اروپا» پاسخی مستقیم به این چالش دیرینه است. این طرح ساختاری حقوقی و یکپارچه در سراسر قاره سبز پیشنهاد می‌کند که تا حد زیادی مشابه ساختار معروف «Delaware C-Corp» در ایالات متحده عمل خواهد کرد. هدف اصلی EU Inc، حذف مرزهای اداری برای کسب‌وکارهای نوپا، آسان‌سازی جذب سرمایه بین‌المللی و استانداردسازی اعطای سهام تشویقی (ESOP) به کارمندان است.
محتوای نامه سرگشاده: هشدار نسبت به تضعیف قوانین
بر اساس گزارشی که اخیراً در رسانه معتبر تک‌کرانچ (TechCrunch) منتشر شده است، مذاکرات میان مقامات اتحادیه اروپا و دولت‌های ملی درباره نحوه اجرای این طرح به مراحل حساسی رسیده است. همین موضوع باعث شده تا رهبران اکوسیستم فناوری و سرمایه‌گذاران برجسته احساس خطر کنند.
در این نامه سرگشاده که به امضای بنیان‌گذاران شرکت‌های چند میلیارد دلاری و مدیران ارشد صندوق‌های سرمایه‌گذاری خطرپذیر (VC) رسیده، تأکید شده است که قانون‌گذاران نباید تسلیم فشارهای سیاسی و محافظه‌کاری دولت‌های داخلی شوند. امضاکنندگان هشدار می‌دهند که اگر طرح EU Inc با استثناها و مقررات بومی هر کشور دچار مخدوش‌سازی و بی‌خاصیت شدن (Watering down) شود، هدف اصلی آن که همان ایجاد یک بازار کاملاً یکپارچه برای رشد سریع استارتاپ‌هاست، به کلی نابود خواهد شد.
چالش‌های کلیدی و فرار سرمایه به سمت ایالات متحده
یکی از بزرگ‌ترین نگرانی‌های مطرح‌شده در این نامه، مسئله اعطای سهام تشویقی یا ESOP به نخبگان و نیروهای متخصص است. در حال حاضر، قوانین مالیاتی مربوط به سهام کارمندان در کشورهای مختلف اروپایی بسیار متفاوت و گاهی کمرشکن است. این موضوع جذب نخبگان جهانی و رقابت با غول‌های فناوری آمریکایی را برای استارتاپ‌های اروپایی بسیار دشوار می‌سازد.